# Ön rezervasyon nedir?

Kaynak: https://www.otobusbiletiyazilimi.com/sozluk/on-rezervasyon/ — Son güncelleme: 2026-10-25

Ön rezervasyon, yolcu bilgileri girildikten sonra ödeme tamamlanana kadar seçilen koltukların kısa bir süre tutulduğu ara adımdır. Bu adımda koltuk durumu, fiyat ve satış kuralları son kez kontrol edilir.

## Özetle
- Ön rezervasyon, ödeme öncesinde seçilen koltukların kısa bir süre tutulduğu satış adımıdır.
- Bu adımda canlı koltuk haritası yeniden okunur, yolcu kimliği ve koltuk kuralları yeniden doğrulanır, güncel fiyat alınır.
- Ön rezervasyon ödemesiz bir opsiyonlu bilet değildir; süre dolduğunda tutma düşer ve bilet kesilmez.
- DIJI.TECH acente portalında koltuklar yerel olarak 15 dakika tutulur, çünkü BiletAll sağlayıcı tarafında koltuk tutmaz.
- Firma fiyatı yüzde 1'den fazla değişirse satış ancak acentenin açık onayıyla devam eder.

**Ön Rezervasyon:** Ön rezervasyon, otobüs bileti satışında seçilen koltukların ödeme tamamlanana kadar kısa bir süre tutulduğu, koltuk durumu, fiyat ve satış kurallarının yeniden kontrol edildiği ara adımdır.

Ön rezervasyon, otobüs bileti satışında koltuk seçimi ile ödeme arasındaki kısa tutma adımıdır. Yolcu bilgileri girildiğinde seçilen koltuklar belirli bir süre bu satış için ayrılır; bu sürede koltuğun hâlâ boş olup olmadığı, fiyatın değişip değişmediği ve firmanın satış kurallarının sağlanıp sağlanmadığı son kez kontrol edilir. Ödeme tamamlanırsa bilet düzenlenir, tamamlanmazsa tutma düşer.

## Ön rezervasyon ne işe yarar?

Ön rezervasyon, ödeme alınmadan önce satışın gerçekten yapılabilir olduğunu doğrulayan bir güvenlik adımıdır. Arama sonucunda görülen koltuk ve fiyat, yolcunun formu doldurduğu birkaç dakika içinde değişebilir; ön rezervasyon bu farkı ödeme öncesinde yakalar. Böylece müşteriden para alındıktan sonra "koltuk satılmış" ya da "fiyat farklı" yanıtıyla karşılaşma ihtimali azalır.

Otobüste bu kontrolün önemi uçağa göre daha belirgindir. Koltuk numarası bilete basılır ve satılmış bir koltuk başkasına satılamaz ([Karayolu Taşıma Yönetmeliği](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/7.5.24299.pdf) md. 36); ayrıca firmalar cinsiyet, boş koltuk sınırı ve farklı fiyatlı koltuk gibi satış kuralları uygular. Bu kuralların ödeme öncesinde yeniden denetlenmesi, satış sonrası retleri önler.

## Ön rezervasyon ile opsiyonlu bilet farkı

Ön rezervasyon dakikalarla sınırlı, ödemeye bağlı bir ara adımdır; opsiyonlu bilet ise ödemesiz olarak daha uzun süre bekletilen bir rezervasyondur. Sektörde "rezervasyon" kelimesi bazen ödemesiz koltuk ayırmayı anlatmak için de kullanılır; böyle bir imkânın olup olmadığı ve süresi taşımacının kendi kurallarına bağlıdır.

| Konu | Ön rezervasyon | Opsiyonlu (ödemesiz) bilet |
|---|---|---|
| Süre | Dakikalar | Saatler veya günler |
| Ödeme | Hemen ardından yapılır | Sonraya bırakılır |
| Amaç | Satışı ödeme öncesinde doğrulamak | Koltuğu ödemeden ayırmak |
| DIJI.TECH otobüs modülünde | Var | Yok |

## Ön rezervasyon adımında neler kontrol edilir?

Ön rezervasyonda canlı koltuk haritası, yolcunun kimlik bilgisi, firmanın koltuk kuralları, seçilen servis noktası ve güncel fiyat ödeme öncesinde yeniden kontrol edilir. DIJI.TECH acente portalında bu kontroller yerel bir tutma oluşturulurken yapılır:

- **Canlı koltuk haritası:** Seferin koltuk haritası firmadan yeniden okunur; seçilen koltuğun hâlâ boş olduğu görülür.
- **Kimlik ve koltuk kuralları:** Türk vatandaşı yolcu için Kimlik No, yabancı yolcu için pasaport bilgisi ve firmanın koltuk kuralları yeniden doğrulanır.
- **Servis noktası:** Seçilen binme ve inme noktası, koltuk tutulmadan önce firmaya karşı yeniden doğrulanır.
- **Güncel fiyat:** Firmadan güncel fiyat alınır; fiyat değiştiyse aynı markup kurallarıyla yeniden fiyatlanır.

Fiyat yüzde 1'den az değiştiyse sessizce güncellenir. Fark daha büyükse ekranda eski ve yeni fiyatı gösteren bir diyalog açılır ve satış ancak acentenin açık onayıyla sürer. Müşteriye açık satış sitesinde de tutmadan önce fiyat yeniden kontrol edilir; değişiklik varsa eski fiyat, yeni fiyat ve fark gösterilip onay istenir.

## Süre dolunca ne olur?

Ön rezervasyon süresi dolduğunda tutma düşer ve bilet kesilmez. Acente portalında süresi dolan tutmalar arka planda beş dakikada bir "Süresi Doldu" durumuna çekilir; yolcunun firmanın 3D sayfasına yönlendirildiği tutmalar ise süresi dolunca mutabakata alınır, çünkü kart tahsilatını firma yapmış olabilir; rezervasyon listesinde bu durum ayrı bir sekmede izlenir. Satış sitesinde ise süre dolduğunda koltukların serbest kaldığı bildirilir ve ziyaretçiye seferleri yeniden araması önerilir.

## Örnek: iki koltukluk bir satış

Bir acentenin, Ankara'dan İzmir'e gidecek iki yolcu için 2+1 düzenli bir otobüste yan yana iki koltuk seçtiğini düşünelim. Acente yolcuların adlarını ve Kimlik No bilgilerini girip ödeme ekranına geçtiğinde ön rezervasyon oluşur ve ekranda geri sayım başlar. Bu sırada koltuk haritası yeniden okunur; koltuklardan biri gişeden satılmışsa satış ödeme öncesinde durur. Firma fiyatı aramadan bu yana belirgin biçimde arttıysa acente yeni fiyatı görür ve müşterisine sormadan ödemeye geçmez. Ödeme cari hesaptan veya kartla tamamlandığında satış firmaya iletilir ve PNR oluşur.

## Otobüs bileti yazılımında ön rezervasyon

DIJI.TECH'in [otobüs bileti yazılımı](https://www.diji.tech/tr/b2c/otobus-bileti-yazilimi) ön rezervasyonu yerel bir tutma olarak işletir, çünkü otobüs bileti ağ geçidi BiletAll sağlayıcı tarafında koltuk tutmaz. Ödeme aşamasında ise iki koruma daha devreye girer:

- **Çift satış koruması:** Ön rezervasyondan satışa geçiş kilitli bir taleple yapılır; eşzamanlı gelen ikinci istek ikinci bir bilet kesemez.
- **Belirsiz sonucun ayrılması:** Firma satışı açıkça reddederse rezervasyon başarısız sayılır; zaman aşımı gibi belirsiz durumlarda ise para oynatılmaz ve kayıt [mutabakat](/sozluk/mutabakat/) için ayrılır.

Arama, koltuk, ön rezervasyon, ödeme ve e-bilet adımlarının tamamı [otobüs bileti satış sistemi](/otobus-bileti-satis-sistemi/) sayfasında anlatılır.

## Sık sorulan sorular
### Otobüs biletinde ön rezervasyon ne demek?
Ön rezervasyon, koltuk seçilip yolcu bilgileri girildikten sonra ödeme yapılana kadar geçen kısa tutma süresidir. Bu sürede satış son kez kontrol edilir; ödeme tamamlanınca bilet düzenlenir, tamamlanmazsa tutma düşer.

### Ön rezervasyonda koltuk ne kadar süre tutulur?
Süre kullanılan sisteme göre değişir. DIJI.TECH acente portalında koltuklar yerel olarak 15 dakika tutulur ve ödeme ekranında geri sayım gösterilir. Süresi dolan tutmalar arka planda düzenli aralıklarla süresi doldu olarak işaretlenir.

### Ön rezervasyon yapıp ödemeyi sonra yapabilir miyiz?
Hayır. Ön rezervasyon ödemeye giden yolda kısa bir ara adımdır; günler süren, ödemesiz bir opsiyonlu bilet değildir. DIJI.TECH otobüs modülünde ödemesiz opsiyonlu bilet akışı bulunmaz.

### Ön rezervasyon sırasında fiyat değişirse ne olur?
Ön rezervasyonda firmadan güncel fiyat alınır. Fark yüzde 1'in altındaysa fiyat sessizce güncellenir; daha büyükse eski ve yeni fiyat bir diyalogda gösterilir ve satış ancak açık onayla devam eder.

### Ön rezervasyondaki koltuk başkasına satılabilir mi?
Evet, mümkündür. BiletAll sağlayıcı tarafında koltuk tutmadığı için ön rezervasyon yerel bir tutmadır; koltuk bu sürede firmanın başka bir kanalından satılabilir. Böyle bir durumda firma satışı reddeder, rezervasyon başarısız sayılır ve ödeme iade edilebilir. Aynı rezervasyon için eşzamanlı gelen ikinci satış isteği ise kilitli talep mekanizmasıyla engellenir.